Deprem erken tahmin      yöntemlerinden biri olan sıra dışı doğa olaylarını gözlemleyerek bu konudaki araştırmalara katkıda bulunabilirsiniz.
Gönüllü Olmak İstiyorum

Üyelik Hediye Kampanyası
Resmi üye arkadaşlarımız veya resmi üye olmak isteyen dostlarımız istedikleri bir gönüllümüze resmi üyelik hediye edebilecekler.
Tabii bu davete konu olan dostlarımızın da onaylarıyla.
HAYDİ , Dostlarınıza resmi üyelik hediye ederek DOHAD`ın büyümesine katkıda bulunun

1957 Fethiye Depremi – Servet YANATMA

Tarih Vakfı internet sitesinden alınan bu makale Toplumsal Tarih Dergisi Üniversite Öğrencileri Tarih Yarışması’ndan ikincilik ödülü almıştır.

Giriş : Ege ve Akdeniz bölgeleri arasında geçiş sahası görüntüsündeki Muğla’nın en önemli yerleşim merkezlerinden biri Fethiye’dir. İlçenin, merkeze bağlı 21, Eşen bucağına bağlı 15, Kemer bucağına bağlı 25, Üzümlü bucağına bağlı 8 ve Seki bucağına bağlı 10 köy olmak üzere, toplam 79 köyü vardır.1 1955 nüfus sayımına göre, Fethiye ilçe merkezinde 5.665, köy ve bucak merkezlerinde ise toplam 53.997 kişi yaşamaktaydı.

Hem bölgenin tektonik yapısını daha iyi anlamak, hem de sismik tehlikeyi değerlendirmek için, bölgede gerçekleşmiş depremlerle ilgili bilgimizi zaman olarak olabildiğince geriye götürmek önemlidir.(3) Bu yüzden, Fethiye ilçesinin konumuyla ilgili zemin ve tektonik bilgilerini aktarmak yararlı olacaktır. Fethiye’de zeminin genç alüvyonlardan oluşması ve yeraltı suyunun da yüksekte bulunması, depremlerde şiddeti arttırıcı bir rol oynamaktadır.

Seki bucağı havzası hariç, Fethiye’nin diğer bütün kesimleri dağların eteklerinden gelen toprağın kaymasından meydana gelmiştir. Eşençayı vadisi ile deniz kenarına kadar olan düz saha alüvyonludur. Bu bölgede çakıl, kum ve siltten oluşan ve geniş bir sahayı kapsayan gevşek bir zemin vardır.(4)

Fethiye, Türkiye’nin birinci derecede tehlikeli deprem kuşağı içindeyer alır.(5) Kasaba batıda Kerme körfezinden Kocaçayı vadisine kadar giden ve Akdeniz kıyısına paralel olarak uzanan bir tektonik çukurluk sisteminin içindedir. Bu çukurlukta sık sık yerel depremler oluşmaktadır.

Fethiye ayrıca, İstanköy, Meis ve Rodos adaları deprem merkezlerinin etki alanı içindedir. Geçmişte de Fethiye’de önemli depremler meydana gelmiştir. Bunların en önemlileri; 528′de Antalya ile Fethiye arasındaki kıyı sarsıntıları, 3 Nisan 1851′de Fethiye ile Rodos Adası arasındaki denizaltı çukurluğundaki sarsıntı, 1856′da ilçenin tamamen yıkıldığı ve birçok can kaybının meydana geldiği büyük sarsıntı, 2 Ekim 1864 ve Mayıs 1897 sarsıntıları, dolma arazide yer alan 2 ev ve 1 ilkokulun tamamen yıkıldığı 1926, Temmuz 1940 ve 19 Ekim 1951 depremleridir.(6)

Fethiye’de 1950′li yılların ortalarındaki konut tipleri ise şöyledir: İlçenin merkez ve köylerinde evler ve diğer binalar kireç harçlı taş duvarlar örülerek yapılır, yine kireç harçla sıvanır ve üzeri kiremitle örtülürdü.

Ancak resmi devlet binaları ile maddi durumu müsait olan kimseler betonarme bina yaptırırlardı.

Kireç harçla yapılmış taş duvarlar beton kadar dayanıklı olmayıp kısa ömürlü olurdu. Zelzelede yıkılan binaların çoğu tabii taş ve zayıf bir harçla inşa edilmiştir. Birçok binada duvar üstlerinde ve döşeme seviyelerinde yatay hatılları mevcut değildi. Hasarın çoğu duvarların eğilme noksanlığı yüzünden meydana gelmiştir.(7)

1957 Depremi ve Etkileri

24 Nisan 1957 gecesi saat 21.17′de 6.2 şiddetinde, 25 saniye süren, merkezi Fethiye olan ve Marmaris, Köyceğiz, Rodos, Muğla, Kaş, Bodrum, Milas, Yatağan, Acıpayam, Tefenni, Finike, Aydın, Isparta, Burdur, Ödemiş, Nazilli, Denizli, Symi ve Kos’ta da yer yer etkili olan bir sarsıntı meydana gelmiştir.(8) Bu sarsıntıdan yaklaşık 7 saat sonra, 25 Nisan sabahı saat 04.26′da 7.1 şiddetinde ve 60 saniye süren ikinci bir zelzele daha meydana gelmiş ve yine aynı alanlarda etkili olmuştur. (9) Bununla birlikte, artçı sarsıntılar yaklaşık bir hafta boyunca devam etmiştir.

Yaşanan ilk sarsıntıda, Fethiye halkının büyük bir bölümü teravih namazı için camilerde toplanmış bulunuyordu. Depremle birlikte halk sokaklara dökülmüş, kasabada büyük bir kargaşa ve korku yaşanmaya başlamıştır. Yeni Cami’nin minaresinin yıkılması sonucu 4 kişi hayatını kaybetmiştir.(10) Bu durumu gören halkın korkusu daha da artmıştır. Ölüm olaylarının duyulması ve tekrar deprem olacak; söylentilerinin hızla yayılması sonucu halk evlerini terk etmiştir. 7.1 şiddetindeki asıl sarsıntı sabaha karşı 04.26′da yaşanmıştır. İlk sarsıntıdan sonra halkın büyük bir bölümünün evlerini terk etmiş olması, ikinci sarsıntıdaki can kaybının nisbeten az olmasını sağlamıştır. Fakat, yine de, kaza merkezi ve ona bağlı köylerde 27 ve diğer ilçelerde 40 kişi olmak üzere toplam 67 kişi hayatını kaybetmiştir. (11) Evlerine çok yakın geceleyen ya da bina duvarlarının yanında uyuyanlar arasında hayatını kaybedenler olmuştur. Karanlığın yanı sıra, kargaşa ve panikten dolayı halkın yardımlaşmaları da etkisiz kalmıştır. İlçede bir kurtarma ekibi mevcut olmadığından, resmi bir kuruluş ilk etapta yardımda bulunamamıştır.

Bununla birlikte, kaymakamlık, belediye ve diğer emniyet görevlileri önce kendi ailelerine yardımda bulunmayı tercih etmişlerdir. Günün aydınlanmasıylabirlikte, zelzelenin büyüklüğü daha iyi fark edilmiş ve jandarma kuvvetleri halka yardım etmeleri için görevlendirilmiştir.(12)

 DOHAD

Gönüllü Aktiviteleri

  Projeler

 Bilgi & Döküman arşivi

Dohad Çinde

Gönüllü Ağımız Çin'e örnek oldu. Haber için tıklayınız

Dersler

  Sismoloji 2